Dąb – drzewo boskiej potęgi

Skandynawowie mają swój jesion jako Yggdrasil, zaś wśród Słowian podobną funkcję pełnił nasz majestatyczny dąb. Drzewo to w dawnych wierzeniach, jak na axis mundi przystało, wspierało nieboskłon, zaś jego korzenie schodziły do najgłębszych podziemi, prawdopodobnie aż do samej Nawii, tworząc tam filary. Dąb to także symbol męskości i siły, bo w końcu do dziś chłop winien być jak dąb. Dęby, jako drzewa szczególnie często rażone piorunami, były postrzegane jako ulubione drzewa bogów, regularnie błogosławione przez samego Peruna. Stąd też właśnie pogląd, że to właśnie w dębach kumulowała się moc gromowładnego boga.

Rycina - święty dąb Peruna.

Rycina – święty dąb Peruna.


Dębom składało się ofiary z darów natury: z owoców, nabiału i miodu. Wokół nich organizowano też taneczne korowody, zaś same drzewa jeszcze w dobie średniowiecza bywały ogradzane, żeby nikt niepowołany nie miał dostępu do tych szczególnych drzew. O samym kulcie tego drzewa wspominał w swej kronice biskup Lawantu, Herbord:
Był tam poza tym dąb ogromny i liściasty, a pod nim źródełko najprzyjemniejsze, które prosty lud, uważając za święte jako siedzibę jakiegoś ducha, w wielkiej chował czci. Także i ten chciał ściąć biskup po zniszczeniu kącin, ale uproszony został przez lud, by tego nie czynił; przyobiecali bowiem, że nigdy odtąd nie będą ani drzewa, ani miejsca tego czcili pod pozorem kultu, ale tylko dla cienia samego i przyjemności.


W Polsce wciąż możemy podziwiać piękne okazy starych dębów, choć z niepokojem docierają do nas informacje o tym, że co jakiś czas jakiś nieroztropny barbarzyńca postanawia wyżyć się na tych wspaniałych zabytkach potęgi natury. Bolesław, Chrobry, Bartek, Świętopełk, Poganin, Wojsław, Warcisław, Beczka, Car, dąb Bażyńskiego czy też dęby Rogalińskie – to tylko te starsze i bardziej znane pomniki przyrody, a przecież młodsze dęby, otaczające nas niemal na co dzień, też potrafią oczarować swym niewątpliwym urokiem. 🙂

Poczciwy dąb Bartek, znajdujący się w Zagnańsku, liczący sobie przeszło 650 lat. Autor zdjęcia: Goku122 (CC)

Poczciwy dąb Bartek, znajdujący się w Zagnańsku, liczący sobie przeszło 650 lat.
Autor zdjęcia: Goku122 (CC)

Informacje częściowo zaczerpnięte z:
Rodzima Strona
historykon.pl

Udostępnij na:
Ten wpis został opublikowany w kategorii Drzewa i oznaczony tagami , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.